| |
|
MZGUDAPEŞİ LAZURİ, TURKURİ DO LATİNURİ COXOPE -6-
BİTKİLERİN LAZCA, TÜRKÇE VE LATİNCE İSİMLERİ -6- |
| |
|
Uyari: Bu sayfada Lazca sözcükler için "Alboni Font"(yazı karakteri) kullanılmıştır.
"Windows \ Fonts" dizininde Alboni Font olmayanlar karakterleri yanlış görecektir. Bunun olmaması için
Windows\Fonts dizinine
[Alboni Font'u buradan yükleyebilirsiniz].
Ayrıntılı bilgi için Lazuri Font ya da LazuriPC sayfamızı okuyunuz. |
76. Daz̆i k̆andğu
bot. Ağaççileği, ahududu, izmavla
( Rubus idaeus,
Rosaceae familyası )
Furt̆ona'da Mç̆ita durğuni k̆andğu adıyla
bilinir.
|
77. Ansk̆ili bot. Saparna, silcan,
boylu gıcır
( Smilax excelsa,
Liliaceae familyası )
Atina'da Xarba ansk̆li de denir, ayrıca
Daz̆i olarak da bilinir.
Bu bitkinin taze iken sebze gibi yenen
filizlerine Ansk̆ili k̆uk̆vaç̆i,
Ansk̆ili k̆uk̆uvaç̆i, Ğurzumdi,
Gurz̆umeli, P̆urʒ̆umboli,
Ʒaʒxeli ve K̆ant̆ari adı verilir.
Tanelerine Xarba ansk̆lişi k̆ak̆ala ya da
İnti k̆ak̆ala adı verilir. Bitkinin ağaca
sarılmış öbeğine Ʒaxi, Mʒaxi,
Nʒaxi ya da Mʒaxli denir.
( 2.foto. Yavuz Yazıcı, Dutxe, Xalik̆ana )
|
|
78. Dinanaş qurz̆eni bot. Yaban yasemini
( Solanum dulcamara,
Solanaceae familyası )
Tırmanıcı, mor çiçekli, kırımızı, üzümsü meyveleri
güzün olgunlaşan bir bitkidir, gilaburu.
|
79. Let̆a binexi bot. Orman asması, filbahar,
peçek
( Clematis vitalba
)
Xopa'da Mt̆k̆uri binexi olarak bilinir.
|
80. Bardi bot. Şerbetçi otu, bira çiçeği,
maya çiçeği, maya otu, ömer otu
( Humulus lupulus,
Cannabinaceae )
|
81. Msuci bot. Orman sarmaşığı, duvar
sarmaşığı, kara yaprak
( Hedera helix
)
Xopa'da Msici ve Çxala'da Baditok̆i
adıyla bilinir.
|
82. Mşank̆o bot. Köpek pençesi, kahkaha
çiçeği, mahmude.
( Ipomoea purpurea,
Convolvulaceae )
|
83. Mşardi bot. Boyatan sarmaşık, tarla
sarmaşığı.
( Calystegia sepium,
Convolvulaceae familyası )
Atina'da Mşali, Ardeşen'de Bardimşali,
Viʒ̆e'de Mşalti, Arkabi ve Xopa'da
Mşardi ve Furt̆ona'da Otoroni olarak
bilinir.
|
84. Mt̆uri mşali bot. Sarmaşık, dövülmüş
avrat otu, acı tilkişen, kara asma, gâvur
tilkişeni
( Tamus communis,
Dioscoreaceae familyası )
|
85. Ç̆abu bot. Ökseotu, burç, çiğirdik,
göbelek
( Viscum album,
Loranthaceae familyası )
Atina, Ardeşen ve Viʒ̆e'de Ç̆abu olarak
bilinen bu parazit bitkiye Arkabi'de Oç̆abule,
Xopa'da Mç̆abu denir. Bazı diyalektlerde
Mʒxuli k̆ak̆a olarak da bilinir.
|
86. Zurmexi bot. Zirmek
( Ruscus colchicus
)
|
87. Lazut̆i
bot. Mısır
( Zea mays
)
Xopa'da Lauzt̆i de denir. Megrelce:
Lazut̆i, Lait̆i, Lat̆i.
Türleri:
1. Kçeşi lazut̆i.
2.
Ordonyari lazut̆i.
3. Sari lazut̆i.
4. Dutxorişi lazut̆i ya da Ç̆ereleri
lazut̆i.
5. Papakudişi lazut̆i,
Pat̆ma lazut̆i.
6. Lebanari
lazut̆i.
7. Kutaisi lazut̆i.
( foto. Yavuz Yazıcı, Xopa)
|
88. Dik̆a
bot. Buğday
( Triticum persicum
)
|
89. Keri
bot. Arpa.
( Hordeum vulgare
)
Bu tahıla Xopa ve Çxala'da Keri,
Arkabi'de K̆eri, Atina'da Ç̆eri
adı verilir.
|
90. Pat̆i bot. Ak darı, kum darısı
( Panicum miliaceum,
Gramineae )
Xopa'da Ç̆k̆idi ya da Ç̆k̆idiş ç̆k̆idi
olarak da bilinir.
|
[1]
[2] [3]
[4] [5]
[6] [7]
[8] [9]
[10] [11]
[12] [13]
[14] [15]
[16]
Yasal uyarı: Bu sayfadaki materyaller (Yazı, fotoğraf, ses kaydı vb.)Telif Hakları ile ilgili yasal mevzuat uyarınca korunmakta olup, Lazuri.Com'un yazılı izni olmadıkça kullanılamaz, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez, her ne suretle olursa olsun ticari amaçla çoğaltma ve yayma yapılamaz, kopya edilemez, diğer internet sayfası ya da topluma acık yerlerde yayınlanamaz/yayımlanamaz.
Kaynaklar
- მაყაშვილი ალექსანდრე. ბოტანიკური ლექსიკონი: მცენარეთა სახელწოდებანი. თბილისი,1991.BUCAKLİŞİ, İsmail Avcı, Hasan UZUNHASANOĞLU. Lazuri – Turkuli Nenapuna, Lazca –Türkçe Sözlük. Akyüz Yayınları. İstanbul 1999. МАРР, Н. Грамматика чанского (лазского) языка с хрестоматиею и словарем. СПБ. Москва1910.KADSHAIA, Otar; Heinz FÄHNRICH. Mingrelisch – Deutsches Wörterbuch. Reichert Verlag, Wiesbaden, 2001. BAYTOP, Prof. Dr. Turhan. Türkçe Bitki Adları Sözlüğü. Türk Dil Kurumu Yayınları: 578. Ankara 1997. PHILLIPS, Roger. Wild Flowers of Britain . London 1977. MATARACI, Tuğrul. Ağaçlar, Doğa Severler İçin Rehber Kitap, Marmara Bölgesi Doğal–Egzotik Ağaç ve Çalıları. TEMA Vakfı Yayınları. İstanbul 2004. TEKİN, Erdoğan. Türkiye'nin En Güzel Yabani Çiçekleri. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. İstanbul 2005. UZUNHASANOĞLU, Hasan. Lazca Bitki İsimleri Üzerine Bir Deneme; Mzgudape. Mjora Lazepeşi Nena. Sayı II. s. 43-45. Türkçe–Gürcüce Sözlük. Gürcistan–Türkiye Bilimsel-Kültürel İlişkiler Derneği. Lai Çlaidze'nin Redaksiyonuyla, II cilt. İstanbul, 2001. AMSE – de JONG, Dr. Tine H. Laz–English Dictionary. Kaukasus–Verlag, 2004. Çikobava, Arnolt. Çhanuri Taksthebi, Xopuri Khilokhavi. Tbilisi, 1970.Amse – de Jong, Dr. Tine H. Laz – English Dictionary . Kaukasus – Verlag, 2004.
- Kuş seslerinin geneli internet'ten temin edilmiş olup, www.lazuri.com tarafından flash olarak eklenmiştir. http://www.sumae.gov.tr/proje/son/pdf/y09.pdf http://www.vashlovanipa.ge/wildlife.htm
- http://flora.iatp.org.ge/Georgian/About.htm
|
| |
|
|
| |
|
|
|
Untitled Document
|
|
MZGUDAPE